Sombrero’s uit de sierra de Aitana en turrón uit Xixona zijn geliefde souvenirs.

De kunstnijverheid aan de Costa Blanca kent een lange traditie. Veel van de aangeboden souvenirs zijn van prima kwaliteit. In Alicante en Valencia loont het om uit te kijken naar vaak al generaties bestaande speciaalzaken, waar men de prachtigste waaiers, klassieke Spaanse sieraden en ambachtelijk gemaakte hoeden vindt.

Keramiek: van de moren afgekeken

De keramiek gaat terug op moors voorbeeld. Borden, schalen en vazen zijn dikwijls royaal beschilderd met bonte plantenmotieven. In de Agost worden tot op vandaag traditionele aardewerkproducten ambachtelijk gemaakt. Typisch zijn brede waterkruiken (‘botijos’) van witte klei. Ze houden het water lange tijd fris en werden vroeger vaak op reis meegenomen. Bovendien kan men in Agost kannen, bloempotten, schalen, weckpotten en nog veel meer bemachtigen. Andere goede adressen voor keramiek die zich van de gebruikelijke massawaar onderscheidt, vindt men in Morella, Altea en Polop.

Sombrero’s en ander vlechtwerk

Guadalest biedt een grote keus aan met de hand gehaakte kleden. Ze zijn afkomstig uit de omgeving, uit de dorpen van de Sierra de Aitana. Vlechtwerk kan men het beste kopen in Gata de Gorgos, waar in een vijftiental ateliers op ambachtelijke wijze allerlei vlechtproducten van wilgentenen, espartogras en riet worden gemaakt. Het gediversifieerde aanbod is overweldigend: hoeden, tassen, manden, matten, maar ook meubelstukken als stoelen en boekenrekken. Een bijzonder origineel product is de sombrero, een hoed met hoge, kegelvormige bol en brede rand.

Tafelgeneugten

Als souvenir zijn ook verschillende culinaire producten uit de regio geliefd. Bolwerk van delicatessenwinkels is Morella. Daar worden ham, worst, kaas en likeuren uit de Maestrat verkocht. Natuurlijk kan men dan meteen het typische ambachtelijke houten bestek aanschaffen. Veel Fransen, maar ook Spanjaarden uit andere regio’s, reizen hoogspersoonlijk naar Morella om truffels in te slaan. De Maestrat biedt zowel de donkere perigordtruffel als de witte zomertruffel.

In de markthallen van de grote steden als Valencia, Alicante, en Murcia vindt men een reusachtig aanbod aan olijven, kappertjes en in zuur ingemaakte groenten. Kappertjes kan men het beste kopen in Murcia. De gevoelige bloemknoppen van de in de omgeving van de stad in het wild groeiende kappertjesstruik worden vanaf mei geoogst en twee maanden in pekel en aansluitend nog in wijnazijn ingelegd. Dan komen ze, gesorteerd naar grootte, ingelegd of gedroogd op de markt.

Ook ‘alcaparrones’  (kappertjesbessen), de ingelegde vruchten van de kappertjesstruik, worden aangeboden. Ze zijn grover en minder smakelijk. Kappertjes worden in Murcia overigens niet rechtstreeks als specerij aan de spijzen toegevoegd; ze worden bij de gerechten geserveerd, zodat iedereen zich er naar eigen smaak van kan bedienen. Hetzelfde geldt voor de overal aan de Costa Blanca geliefde pikante, in zuur ingelegde groenten (komkommer, paprika, bloemkool, wortel, enz.). Zout uit de salinas van de Costa Cálida komt meestal als vochtig zout in de handel; het is niet al te sterk. Grof zout (‘sal gorda’) is nodig voor het bakken van vis in zoutkorst. Over veel gerechten strooit men echter ook pas net voor het serveren zout, bijvoorbeeld over gebakken paprika.

Alles voor de paella

Valencia is de stad van de paella. Hét adres voor houdbare ingrediënten als saffraan, chilipeulen of knoflook is de centrale markthal. Sommige kramen ernaast verkopen goedkope paellapannen. De voor paella benodigde rijst is los op de markt of verpakt in de supermarkt te koop. De in de omgeving van Valencia voornamelijk verbouwde rijst heeft een middelgrote korel (een soort tussen lang – en rondkorrelige rijst in) en kan veel water opnemen. Daardoor is hij aanmerkelijk beter geschikt voor paella dan langkorrelige rijst. Overigens zijn de Valencianen ervan overtuigd dat paella alleen met het inheemse water echt lukt. Er zouden zelfs mensen zijn die water uit Valencia meenemen om er elders een geslaagde paella mee te bereiden…

Een bijzonder waardevolle rijstsoort, die tijdens het koken zijn volume verdrievoudigt en toch een stevige kern bewaart, stamt af uit de streek rond Calasparra aan de bovenloop van de Río Segura. Deze rijst komt vooral in de regio Murcia met de beschermde herkomstaanduiding D.O. (‘Denominacíon de Origen’ in kleine hoeveelheden in de handel.

Andere eetgewoonten

In Villajoyosa wordt chocolade naar eeuwenoude recepten gemaakt. Hij wordt in Spanje veel liever gedronken dan gegeten. Bij het ontbijt mag hij niet ontbreken. Traditioneel wordt de hete drinkchocolade met water en maïszetmeel bereid en moet hij zo dik zijn, dat de lepel erin blijft staan. ‘Turrón (amandel-honingnoga) gaat terug op de Arabieren en bestaat uit amandelen, honing en eiwit. In heel Spanje wordt deze zoetigheid met Kerstmis gegeten en is vooral dan in talloze winkels te vinden. Tot op vandaag wordt ‘Turrón’ ambachtelijk vooral in Xixona (Jijona) en Alicante vervaardigd. De Xixona-turrón (‘turron blando’) is zacht, de Alicante-turrón (‘turrón duro’) daarentegen hard. Naast de klassieke soorten zijn tegenwoordig allerhande varianten met noten, chocolade, gekonfijte vruchten, enz. verkrijgbaar.

Edele druppels

Voor wijn zijn vooral twee wijnbouwgebieden belangrijk: Utiel-Requena (in het achterland van Valencia) en jumilla (regio Murcia). Onder de herkomsaanduiding D.O. Utiel-Requena komen frisse en fruitige roséwijnen in de handel, die tot de beste van Spanje horen. Ze worden geperst uit een druivenras ‘Bobal’ dat ook een goede rofr wijn geeft. Deze wijnen vindt men in alle betere wijnhandels van Valencia.

In de D.O. Jumilla domineert het ras ‘Monastrell’ met zijn typische rozijnaroma. De druif wordt hoofdzakelijk verwerkt tot rode wijn, die body heeft, maar tegelijk fruitig en fris is. Recente jaren genieten hier de voorkeur. Sinds kort worden wijnen uit Jumilla ook op vat geproduceerd. Deze kan men het beste inslaan in de bodega’s in of bij Monóvar.

Een bijzonderheid is de Vino de la Mata, die op de oevers van het zoutmeer La Mata bij Torrevieja in kleine hoeveelheden verbouwd wordt.